تعویض گلدان ارکیده

تعویض گلدان گل ارکیده + معرفی خاک ارکیده

در این مقاله به نکات مهمی درباره ی تعویض گلدان ارکیده از جمله روش صحیح بیرون آوردن گل ارکیده از گلدان فعلی، زمان مناسب تعویض گلدان و خاک ارکیده از انواع گل آپارتمانی می پردازم. امید است که مورد توجه شما عزیزان قرار بگیرد، تا پایان همراه ما باشید.

گلدان مخصوص ارکیده باید چه ویژگی هایی داشته باشد ؟

گلدان های شفاف به علت شفاف بودن، به شما این امکان را می دهند که از سلامت ریشه های هوایی ارکیده مطمئن شوید، زیرا به راحتی می توانید با دیدن ریشه ها، از سلامتی آنها اطمینان حاصل فرمایید.

دلیل بهتر بودن گلدان های شفاف نسبت به دیگر گلدان ها، آن است که اجازه عبور نور خورشید را می دهند، زیرا ریشه های گل ارکیده برای رشد خود، نیاز به نور خورشید دارند، در نتیجه با دسترسی ریشه به نور، گیاه می تواند بر روی رشد سالم تمرکز کرده و غنچه دهی داشته باشد.

لز طرفی ممکن است دیدن ریشه های هوایی ارکیده در گلدان پلاستیکی (گلدان مخصوص ارکیده) ظاهر خوشایندی نداشته باشد، لذا می توانید گلدانی کمی مات و زیبا را خریداری کنید که در انتقال نور به ریشه نیز موثر باشد.

ویژگی دیگر گلدان انتخابی جهت تعویض گلدان ارکیده آن است که گلدان خریداری شده باید برای زهکشی آب آبیاری گل ارکیده و تهویه هوای درون مخلوط خاک مناسب باشد.

در زمان خرید گلدان مخصوص ارکیده چه سایزی مناسب گیاه است ؟

ریشه های هوایی ارکیده علاقه دارند فشرده و تو هم رفتگی داشته باشند و پیشنهاد بنده برای سایز مناسب گلدان جهت تعویض گلدان ارکیده، گلدانی است که 2/5 سانتی متر از گلدان قبلی گیاه بزرگتر باشد.

برای خرید گلدان مخصوص ارکیده اکیدا توصیه می کنم، گلدان بیش از حد بزرگ نسبت به سایز قبلی گلدان گیاه خریداری نشود، زیرا بخش اعظمی از انرژی گیاه صرف رشد ریشه های هوایی ارکیده شده و این عمل منجر به تاخیر افتادن گلدهی در گل ارکیده می شود که در این حالت شرایط احیا گل ارکیده بسیار سخت خواهد شد.

علت دیگری که نباید گلدان بیش از حد بزرگ را خریداری کرد، آن است که ظرفیت نگهداری آب در این گلدان ها بالاتر می باشد و رطوبت ایجاد شده از ظرفیت گفته شده می تواند به ریشه های گیاه آسیب وارد کند و سبب هجوم بیماری های گل ارکیده به گیاه شود.

لازم به ذکر است در صورت هجوم بیماری ها امکان تکثیر گل ارکیده وجود نخواهد داشت.

هر چند وقت یک بار باید تعویض گلدان ارکیده انجام شود ؟

بر اساس یک قاعده کلی و نگهداری شاخه گل ارکیده، هر چند سال یک بار باید تعویض گلدان ارکیده صورت پذیرد، ولی بهتر است تعویض گلدان هر دو سال یک بار انجام شود و از آنجایی که تغییرات ناگهانی اینچنینی برای گیاه به شدت استرس زا است، باید بتوانیم در تشخیص اینکه چه زمانی مناسب انجام این کار است، به خوبی عمل کنیم.

بهترین موقع تعویض گلدان گل ارکیده چه زمانی است ؟

بهترین زمان تعویض گلدان ارکیده از گیاهان آپارتمانی با نور کم، پس از اتمام گلدهی ارکیده است، زیرا زمانی که گیاه در مرحله شکوفا شدن غنچه ها است، اگر گلدان ارکیده تعویض شود، به محض تعویض گلدان به گیاه آسیب وارد خواهد شد، در نتیجه بهترین زمان انجام این کار، موقع ظهور ریشه های جدید و اتمام گلدهی است.

علت آنکه این موضوع را عرض می کنم آن است که ریشه های جدید بتوانند به محیط جدید عادت کنند و در این زمان ریشه ها، اجازه سازگاری با شرایط جدید را به گل ارکیده خواهند داد.

بهتر است ریشه های هوایی ارکیده جدید به رشد 1-2 سانتی متری خود برسند و سپس گیاه را به گلدان جدید انتقال دهید، زیرا اگر ریشه ها، بسیار کوچک باشند خطر آسیب دیدگی و شکستن آنها وجود خواهد داشت که در صورت بروز این اتفاق، دیگر ریشه جدیدی رشد نخواهد کرد.

در صورتی که بخواهید بیشتر برای انتقال گل ارکیده از گیاهان اکسیژن ساز آپارتمانی به گلدان جدید صبر کنید می توانید به گیاه زمان دهید تا ریشه ها به رشد 10 سانتی متری برسند و سپس گل ارکیده را به گلدان جدید انتقال دهید، زیرا اگر ریشه های بزرگتر آسیب ببینند می توانند به حیات خود ادامه دهند.

در مرحله ایی از رشد ارکیده که ریشه تشکیل شده ولی گیاه همچنان غنچه دارد، باید صبر کنید تا گلدهی تمام شود، زیرا در این حالت حداکثر انرژی گیاه بر روی غنچه ها متمرکز است و تعویض گلدان گل ارکیده صحیح نمی باشد.

آیا نیازی به تعویض خاک ارکیده در زمان استفاده از گلدان جدید هست ؟

بله، همواره باید در جهت حفظ و نگهداری گل ارکیده از خاک ارکیده تازه استفاده کرد و حتی باید در طول نگهداری از گل ارکیده، از چسبندگی خاک به ریشه های هوایی ارکیده جلوگیری کرد، زیرا مهم ترین علت این موضوع، جلوگیری از شیوع بیماری است، بنابراین توصیه می کنم قبل از آنکه بخواهید تعویض گلدان ارکیده را انجام دهید، ریشه ها را با آب ولرم شستشو دهید تا اطمینان حاصل فرمایید که هیچ اثری از مخلوط خاک قبلی در ریشه گل ارکیده وجود نداشته باشد.

از سویی دیگر با استفاده از کود گل ارکیده مثل کود کیوتن، خاک ارکیده به لحاظ شوری و تجمع نمک دیگر کارایی لازم را برای ریشه های هوایی ارکیده نخواهد داشت.

تعویض گلدان گل ارکیده
تعویض گلدان گل ارکیده

دلایل تعویض خاک ارکیده در زمان تعویض گلدان

  1. مخلوط خاک ارکیده به مرور تجزیه می شود و شرایط جذب عناصر غذایی ( زمانی که از کود گل ارکیده استفاده می شود ) را برای ریشه دشوار می کند و در انتقال هوا به ریشه های هوایی ارکیده به خوبی عمل نمی کند.
  2. با نگهداری بیش از حد رطوبت، رطوبتی که از آب آبیاری حاصل می شود، ریشه ی گل ارکیده را در معرض پوسیدگی و بیماری قرار می گیرد و در صورتی که مخلوط خاک در زمان تعویض گلدان ارکیده تازه نشود، شاهد اولین نشانه های خرابی در گیاه خواهیم بود.
  3. وجود رطوبت زیاد، زهکشی خاک گلدان را به خطر انداخته و این امر بسیار آسیب زننده برای گیاه خواهد بود.

به علت نوع رشدی که گل ارکیده در طبیعت دارد، گیاه نیازی به خاک و یا کمپوست های خاک ندارد، زیرا گل ارکیده هوازی بوده و مخلوط خاک فقط و فقط وظیفه ایستادن گیاه، هوادهی و زهکشی را دارد.

پوست درخت کاج، الیاف نارگیل (کوکوپیت)، سنگ ریزه ها (پرلیت) به همراه کوکوچیپس بهترین ترکیب مخلوط خاک، برای گیاه جهت تعویض گلدان گل ارکیده است.

پیشنهاد می کنم اگر در محلی زندگی می کنید که دارای آب و هوای خشک است، از سنگ ریزه پرلیت در مخلوط خاک بیشتر استفاده کنید و در صورتی که محل زندگی شما دارای آب و هوای مرطوب است، درصد میزان استفاده از پرلیت را کاهش داده و در عوض درصد بیشتری از کوکوپیت استفاده نمایید.

بهترین روش برای جداکردن ریشه گیاه از مخلوط خاک ارکیده چیست؟

بهترین روش جداسازی خاک ارکیده برای آنکه ریشه ها آسیب و یا شکسته نشوند، آن است که مخلوط خاک ارکیده گلدان قبلی، به مدت 5 دقیقه آبیاری شود، در این صورت ریشه ها انعطاف پذیر تر خواهند شد و به راحتی می توان گیاه را به گلدان جدید منتقل کرد.

در صورتی که مشاهده کردید، ریشه ها بسیار سر سخت هستند و با آبیاری 5 دقیقه ای منعطف نشده اند، باید آخرین راه حل که شکستن گلدان را انجام دهید، زیرا اولیت در این بخش از تعویض گلدان ارکیده، حفظ سلامتی ریشه های هوایی ارکیده است.

آیا در زمان تعویض گلدان ارکیده نیازی به اصلاح ریشه های گل ارکیده است؟

قبل از آنکه بخواهم پرسش را پاسخگو باشم، نکته ای وجود دارد که بسیار حائز اهمیت است و آن نکته مبنی بر این سوال است که چگونه می توان تشخیص داد، ریشه های هوایی ارکیده سالم هستند و نیازی به اصلاح ندارند؟

تعویض گلدان ارکیده
تعویض گلدان ارکیده

در زمان آبیاری، ریشه ی گل ارکیده باید سبز باشد و در حالت غیر از زمان آبیاری باید سفت، ضخیم و نوک آن سبز باشد. در صورتی که با ریشه سیاه و متمایل به قهوه ای مواجه شدید، لازم است بدانید که ریشه ها زیاد آبیاری شده اند و در حالتی که از آبیاری خود مطمئن هستید حتما تعویض گلدان ارکیده را انجام دهید، زیرا ریشه ها در جذب آب به خوبی عمل نمی کنند و در صورتی که با ریشه هایی به رنگ خاکستری و رنگ پریده مواجه شدید، علت این رنگ ریشه گل ارکیده، نشان از کم آبی دارد، لذا در صورتی که با ریشه های نا سالم مواجه شدید می توانید با استفاده از تیغ تمیز و سالم و یا قیچی هرس ریشه هارا در بخش نا سالم ببرید، انجام دادن این عمل باعث می شود گل ارکیده انرژی خود را برای افزایش رشد ریشه سوق دهد.

روش صحیح کاشت گل ارکیده در گلدان جدید

در گلدان جدیدی که تصمیم بر آن است گل ارکیده در آن کاشته شود، در درجه اول باید به آرامی ریشه های گیاه را در صورت خیس بودن خشک کنید و از آنجایی که گل ارکیده فقط دارای یک ساقه واحد است، باید ساقه ی گیاه را در وسط گلدان قرار دهید و اطمینان حاصل نمایید پایه ی ساقه، در سطح بالای گلدان قرار دارد و ریشه های هوایی در معرض جریان هوا قرار دارند. سپس مخلوط خاک تازه را به آرامی درون گلدان ریخته و مطمئن شوید، مخلوط خاک فضاهای بین ریشه را در بر می گیرد، زیرا این امر در انتقال عناصر غذایی به ریشه ی گل ارکیده کمک شایانی می کند.

در اضافه کردن مخلوط خاک پس از تعویض گلدان ارکیده از آنجایی که نیاز به انتقال جریان هوا به ریشه ها مهم است، به این نکته توجه داشته باشید نیازی نیست مخلوط خاک زیاد و به صورت فشرده باشد، همین قدر که با مقدار کم گلدان پر می شود، جوابگوی نیاز ریشه ی گل ارکیده خواهد بود.

همانطور که قبلا اشاره داشته ام، اگر از سنگ ریزه پرلیت در مخلوط خاک استفاده می کنید، به علت ریز بودن، پرلیت به انتهای گلدان هدایت می شود و چون ظرفیت نگهداری آب در پرلیت بالاست، نمی تواند در انتهای گلدان گل ارکیده در جذب آب به ریشه ی گیاه کمک کند، در نتیجه پرلیت و دیگر ذرات مخلوط خاک را طوری در گلدان بریزید که در آنجا ریشه گیاه وجود دارد و نقطه ای است که در آن مخلوط خاک دیرتر از جاهای دیگر خشک می شود.

بهتر است گلدان را تا 2 سانتی متر مانده به انتها، از مخلوط خاک پر کنید زیرا این کار باعث می شود رشد ریشه ها بهتر و آبیاری آسان تر شود. پس از قرار دادن گل ارکیده در گلدان، بلافاصله آنرا آبیاری نکنید و بگذارید گیاه 24 – 48 ساعت استراحت داشته و سپس گیاه را آبیاری کنید.

در صورتی که در ارتباط با هر یک از موارد اشاره شده تعویض گلدان و یا خاک ارکیده سوالی دارید حتما آن را با ما در میان بگذارید.

برای امتیاز به این نوشته کلیک کنید!
[کل امتیازات: 16 میانگین امتیازات: 4.3]

یک فکر در مورد “تعویض گلدان گل ارکیده + معرفی خاک ارکیده

  1. هومن گفت:

    ممنونم عالی بود

    1. سینا فتاح زاده گفت:

      خواهش میکنم دوست عزیز

  2. سعید گفت:

    سلام
    خسته نباشید
    آیا خاک ارکیده گرامافلور مدل GO5 برای تعویض خاک ارکیده مناسب هست ؟
    من دیروز یک بسته خریدم و امروز عوض کردم خاک گلم رو ولی از اون سنگ ریزه ها و مواد دیگه نداشت فقط تیکه چوب بود انگار .
    یه سوال دیگه هم اینکه ۹۵ درصد ریشه های قدیمی گل من پوسیده بودن و برگ های قدیمی هم زرد شدن و دو تا افتاده و دو تا دیگه تا چند روز دیگه کامل میفته ولی سه تا برگ دیگه درآورده و ۵ تا ریشه جدید در حد ۲ سانتی متر داره الان امکان داره گلم احیا بشه و دوباره به گل دهی برسه ؟
    و اینکه گلدان شفاف کوچیک نتونستم پیدا کنم یک گلدان شفاف خریدم یکم بزرگ هست نسبت به گل من به نظر تون زیاد مشکل افرین نیست ؟

    1. سینا فتاح زاده گفت:

      سلام
      شما هم خسته نباشید
      بله مناسب هست اما بعد از تعویض خاک تا ۲ الی ۳ ماه از کود استفاده نکنید البته اگه تا الان مصرف می کردید.
      مشکلی نداره این خاک ارگانیک هست و مشکلی پیش نمی آره.
      بله امکان احیای گیاه وجود داره البته تنها در صورتی که شرایط محیطی برای گیاه ایده آل باشه.
      داخل سایت تو بخش گل ارکیده من مقاله چگونگی احیای گل ارکیده رو نوشتم که می تونه خیلی کمکتون کنه.
      اگر گلدان برای گیاه خیلی بزرگه ارکیده آسیب می بینه شما باید گلدان جدیدی که استفاده می کنید ۱ الی ۲ سانتی متر از سایز قبلی گلدان بزرگتر باشه.

  3. فاطمه گفت:

    سلام و خسته نباشید من میخواستم بپرسم گلدان ارکیده باید زیرش سوراخ داشته باشه برای خروج آب چون گلدان شیشه ای میخوام بخرم نمیدونم باید سوراخ باشه یا نه ؟
    ضمن اینکه گیاهم در مرحله گلدهی هست و ساقه های بلندی که روش گل هست را بعد از اتمام گلدهی باید چید و حدا کرد یا نه؟؟؟
    لطفا راهنمایی بفرمایید

    1. سینا فتاح زاده گفت:

      سلام
      سپاس گزارم
      بله گلدون باید سوراخ زهشکی داشته باشه.
      بعد ریزش غنچه باید ساقه رو برش بدید تا گیاه گلدهی مجدد داشته باشه.

  4. سیده مریم گفت:

    سلام و خسته نباشید، گل ارکیده ای برام رسیده که غنچه هاش پژمرده هست، و وقتی داشتم آبیاری میکردم متوجه شدم ریشه های داخل خاک قهوه ای شدند، الان با وجود اینکه غنچه داره و یه شاخه ی دیگه هم زده که انگاری میخواد گل بده، میتونم خاک رو عوض کنم و ریشه هاش رو هرس کنم؟

    1. سینا فتاح زاده گفت:

      سلام دوست عزیز
      شما هم خسته نباشید.
      خیر این کار رو پس از اتمام گلدهی گیاه انجام بدید و تو این مدت در آبیاری ارکیده با دقت زیادی عمل کنید.

  5. نگین گفت:

    سلام وقت بخیر من ۶ ماه پیش ارکیده هدیه گرفتم یک شاخه گل داشت با ۵ تا گل. اون گلها دونه دونه خشک شدن منم شاخه گلدهی رو قطع کردم. حدود ۶ ماه هست که دیگه گل نمیده فقط یدونه برگ تازه داد و چند تا ریشه هوایی و خیلی وقته تغییری نکرده بعد از گلدهی گلدونش رو عوض کردم گلدونش سفالیه و خاکش هم پوسته درخت. چند تا از ریشه های هواییش تو خاک نیستن و ریشه های داخل خاک کمی قهوه ای شدن هر ده روز آبیاری میکنم با یه دوز کود گلدهی دیگه نمیدونم چیکارش کنم که تغییری بکنه و بهتر شه یا گل بده

    1. سینا فتاح زاده گفت:

      سلام
      وقت شما هم بخی
      ریشه هایی که داخل خاک هستن و قهوه ای شدن رو باید هرس کنید.
      ریشه هایی که بیرون هستند رو باید با آب اسپری کنید هر روز ولی به مقدار خیلی کم و حتما بعد اسپری کردن ریشه ها تهویه مناسب رو ایجاد کنید تا آب ظرف ۲ الی ۳ تبخیر شه.
      برای آبیاری نمیشه روز مشخصی را تعیید کرد هر زمان نیمه بالایی خاک خشک شد اقدام به آبیاری ارکیده کنید.
      برای تشویق گلدهی از کودهای فسفر دار استفاده کنید.

    2. الناز گفت:

      سلام و عرض تشکر
      یه گلدان ارکیده هدیه گرفتم که یه شاخه گل داره که همه گلها باز شدن ولی حیوان خانگی از روی میز انداختش زمین. ریشه ها از گلدان اومدن بیرون و خاکش ریخت. تقریبا تمام خاک پوکه بود با مقدار کمی پوست درخت و متاسفانه بجای پرلیت داخل گلدان یونولیت بود. خاک رو به سختی داخل گلدان لای ریشه ها برگردوندم ولی نگران شُک به گیاه هستم و همچنین اینکه آیا خاکی که ۹۵ درصدش پوکه هست مناسبه یا تعویضش کنم با وجود اینکه الان گیاه گل داره؟ ممنونم

      1. سینا فتاح زاده گفت:

        سلام
        خاک گلدون رو تعویض کنید.
        ۶۰ درصد کوکوپیت + ۲۰ درصد پوکه + ۲۰ درصد پرلیت.
        پوکه رو انتهای گلدون قرار بدید تا آب اضافی راحت خارج شه.

  6. بی نظیر گفت:

    سلام.
    وقتی که شاخه گل دار ارکیدمون گلهاش تموم شد باید اون رو قطع کنیم؟ من دوتا ارکیده دارم اینقدر شاخه هاش بلند شدن که با وجود میله تکیه گاه وزنشون به یک طرف میفته و گلدان ثبات نداره.
    و اینکه ارکیده هام رو توی همون گلدون پلاستیک سوراخ دار نگه داری میکنم که هوا به ریشه هاش برسه اما دلم‌میخواد گلدونش زیباتر باشه گلدانهای شیشه که زه کشی ندارن گلدان سرامیک هم که شفاف نیست اشکالی نداره شفاف نباشه؟

    1. سینا فتاح زاده گفت:

      سلام
      بله شاخه باید قطع شه.
      گلدون دارای منافذ زهکشی برای اون هست که آب اضافی خارج شه.
      ریشه های ارکیده سبز هستند و دارای کلروفیل بهتره که نور بهشون بخوره و گلدون شفاف باشه.

  7. سارا گفت:

    سلام وقتتون بخیر
    سپاسگزارم بابت مطالب عالی تون
    من دوهفته ارکیده دارم ولی متاسفانه امروز دیدم رو گلها شته زده وبعضی از یرگها قسمت زیرشون لکه های دایره ای شکل قهوه ای زده منم از ترسم شاخه را بریدم وخاک را عوض کردم که دیدم کلکسیونی از حشرات (هزارپا کنه قرمزو..)داره ووسط ریشه ها یک گوله خزه گذاشته بودن که موجب پیدایش ریشه وسیاه شدن ریشه های قدیمی شده که من اون خارج کردم وخاک شو کلا عوض کردم وبا کود ریشه زایی(۱۰۵۲۱۰)ومحرک رشد (جلبک)واب جوش زرد غرقاب کردم به مدت نیم ساعت وبع برگها را با الکل تمیز کردم
    ایا کارم درست بوده یا موجب خراب شدن گلم شدم

    1. سارا گفت:

      اب جوشیده سرد

    2. سینا فتاح زاده گفت:

      سلام وقت شما هم بخیر
      به طور کلی وقتی گیاهی وارد تنش یا استرس میشه بهتره اول مساله تنش حل شه و بعدا تعویض خاک و استفاده از محرک های رشد.
      با این حال بهتره الکلی که استفاده کردید از نوع متیلیک یا اتیلیک بوده باشه.
      با این حال فعلا بهتره تا یک ماه از کود استفاده نکنید و تنها نور، درجه حرارت مناسب رو برای گیاه فراهم کنید و البته در آبیاری آن با دقت زیادی عمل کنید.
      بعد از یک ماه می تونید گیاه رو با دوز خیلی کم تغذیه کنید و اون رو به مرور زمان افزایش بدید.

      1. سارا گفت:

        ممنونم امیدوارم نابودش نکرده باشم

        1. سینا فتاح زاده گفت:

          خواهش می کنم.

  8. بهنام گفت:

    سلام خسته نباشید
    من اواسط فروردین ارکیده خریدم متاسفانه بدون آشنایی از نگهداری ارکیده و گلفروش بی انصاف بعد از خرید روی گل و برگ رو اسپری زد و خونه که رسیدم با دستمال مرطوب سعی کردم پاکش کنم ولی چند روز بعد ۳تا از۷تا برگش زرد شد افتاد نکته بعد گلدان سفالی بود و توش خاک باغچه بود با درصد کم پرلیت و پوکه وپوست درخت..چندروز پیش بعد از اتمام گلدهی شاخه گل رو زدم..از گلفروشیا نتونستم خاک ارکیده گیر بیارم نهایتن با مقدار۶۰درصد پوکه و ۳۰ درصد براده چوب و۱۰ درصد ذغال و پرلیت خاک درست کردم با آبجوش ضدعفونی و توسطل ماست شفاف که سوراخ کرده بودم ریختم..ریشه های پوسیده روهم با قیچی زدم..گل تو گلدون کاشتم..اما امروز نگاه کردم داخل گلدون کپک زده من از قارچکش بنومیل۵۰%استفاده کردم ولی برگاش خیلی نرم بی جون شدن طبیعیه یا نه؟باید چیکار کنم اوضاع درست شه؟
    ببخشید طولانی شد..ممنون

    1. سینا فتاح زاده گفت:

      سلام
      وقت بخیر
      گیاه رو جه مدتی هست تو خاک جدید و گلدون جدید کاشتید؟؟؟ و اینکه پس از هرس ریشه ها میزان آبیاری گیاه رو کاهش دادید یا خیر؟

      1. بهنام گفت:

        ۳روزه تو گلدون جدید کاشتم روز اول و امروز با قارچکش آبیاریش کردم..تقریبا هروقت خشک میشد اب میدادم..الان فقط اب اسپری میکنم و تشت آب برای روطوبتش کنارش گذاشتم..راستی تو گلدون قبلیه ۱برگ جدید داده بود اما توخاکش پشه هم زده بود

        1. سینا فتاح زاده گفت:

          خوب با توجه به اینکه تازه گیاه تو گلدون کاشته شده نرم و بی جون شدن برگ ها طبیعی هست شما برای اینکه گیاه احیا بشه نیاز به یک ماه زمان دارید و دیگه از قارچکش استفاده نکنید.
          نور ۸ ساعت غیر مستقیم
          آبیاری خشک شدن سطح خاک
          دما ۱۸ تا ۲۶
          رطوبت هم که براش فراهم کردید
          فعلا گیاه رو کوددهی نکنید تا کمی قوت پیدا کنه.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *