دسته بندی و معرفی انواع گل رز + عکس

8 ۳,۲۹۲

گیاه شناسی انواع گل رز

گیاه شناسی انواع گل رز
گیاه شناسی انواع گل رز

در این مقاله از سایت پرشیالرن به طبقه بندی انواع گل رز خواهیم پرداخت.پیش از اشاره به دسته بندی انواع گل رز، به طور خلاصه به گیاه شناسی و معرفی گل رز می پردازیم.

گل رز از خانواده Rosaceae و نام علمی Rosa sp است. خانواده گل رز، گیاهانی ساکن مناطق کوهستانی و در نتیجه سرما دوست و خواهان ارتفاع زیاد از سطح دریا و مقاوم به یخبندان می باشند.

گونه های گل رز وحشی که به طور طبیعی در نیمکره شمالی در کمربندی شامل مناطقی از نیومکزیکوتا اتیوپی تا هیمالیا تا بنگال و جنوب چین و شرق دور است پراکنده بوده و از این تعداد 95 گونه منشا آسیایی، 18 گونه منشا آمریکای شمالی و بقیه منشا اروپایی و شمال آفریقا دارند.

گونه های مختلف گل رز توسط عوامل محیطی و انسانی به نیمکره جنوبی منتقل شده اند. جنس گل رز (Rose) حدود 150 گونه و بیش از 18000 رقم دارد و هر سال بین 250-300 رقم به آن اضافه می گردد.

ژنتیک گل رز خیلی پیچیده بوده و بستگی به واقع شدن کرومزوم ها در سلول دارد. رزها می توانند دیپلویی، تتراپلویید، و حتی هگزاپلویید بوده و می توانند 42،7،14،28،35 کرومزوم داشته باشند.

رزهای مدرن و بیشتر تیپ های جنس رزاسه زیر جنس های Erosa و قسمتی از فامیلی Rosacea هستند.

از وقتی روش پیوند زدن در قرن نوزدهم ابداع شد، با پیوند رزهای جاینا، پرتلند، بوربن و نزت، گل های دو رگه ای با گل دهی مداوم توسط باغبانان و کشاورزان به وجود آمد که آنها را پس از بالغ شدن شاخه و رسیدن برگ انتخاب می کردند و قلمه می زدند.

گل رز دو رگه چای، اولین رز جدید از انواع گل رز است که در سال 1867 توسط Jean-Baptiste معرفی شد.

این گونه جدید خواسته های باغبانان را به خاطر تمیزی، گل دهی مرتب، استحکام بوته و زیبایی و لطافت برآورده می کرد. اکثر گونه های گل رز سده بیستم از پیوند گل رز فلوریبوندا و گل رز دو رگه چای به وجود آمده اند و رنگ هایشان بازتاب سلیقه امروزی است.

تنوع قابل ملاحظه ای در عادات رشدی و گل دهی رزها در زمان کاشت وجود دارد. برخی با گل های بزرگ و پهن و برخی با گل های متراکم مینیاتوری وجود دارند.

بعضی از آنها فقط یکبار در اواسط تابستان و برخی دیگر نیز به مدت چهار ماه یا بیشتر گل می دهند. بهترین نتایج حاصله از طریق استفاده از شیوه هرس و تربیت آن بدست خواهد آمد.

مهمترین گروه های گل رز عبارتند از:

Tea-hybrids با یک یا بیشتر گل در ساقه

Tea hybrid
Tea hybrid

Poliantha دارای گل آذین با گل های کوچک

Poliantha
Poliantha

Floribunda یا Polyantha hybrid با مشخصات گل بین دو گروه قبلی

گل رز فلوریبوندا
گل رز فلوریبوندا

انواع گل های رزی که در گلکاری مورد استفاده قرار می گیرند، از رزهای هیبرید تی، فلوریبوندا (فلوریباندا) و پلی آندا می باشند که تکثیر گل رز در آنها به طور عمده از طریق بذر، قلمه زنی و پیوند انجام پذیر است.

تعدادی از مشخصه های مورفولوژیکی مقل تعداد گلبرگها، شکل گل، رنگ گل می تواند تحت تاثیر منطقه و آب و هوا باشد.

مثلا تعداد گلبرگها زمانی که درجه حرارت افزایش پیدا می کند، کاهش پیدا می کند.

واریته های انواع گل رز به وسیله رنگ، شکل گل، شکل و وضعیت گلبرگها، شکل کاسبرگها، شکل غنچه و شکل باز شدن گلها تشخیص داده می شود. واریته های تجاری امروزی به وسیله اندازه غنچه ها و تعداد غنچه روی شاخه گل دهنده تقسیم بندی می شوند.

انواع گل های رز ممکن است به صورت گل آذین منفرد، دیهیم یا خوشه گرزن (پانیکول) باشند.

برخی از گونه های وحشی دارای 5 گلبرگ ولی ارقام امروزی دارای 10 الی 40 گلبرگ و تعداد زیادی پرچم هستند.

تخمدان زیرین بوده و در داخل میوه های گوشتی به نام Hip قرار دارد که این میوه می تواند با رسیدن از زرد تا قرمز تغییر رنگ دهد.

برگ ها در این گیاه متناوب مرکب، خزان شونده یا دائمی که به صورت مارپیچ روی ساقه ی اصلی قرار گرفته اند هستند.

این گیاه چند ساله بوده و اندام نر و مادگی را با هم دارد و معمولا خود لقاح بوده و با بذر، قلمه، خوابانیدن و پیوند قابل تکثیر می باشد.

دسته بندی انواع گل های رز

انواع گل های رز

با توجه به وجود اقسام دسته بندی و انواع گل رز های مختلف از نوع رنگ گرفته تا ویژگی های دیگر، در سال 1979 محققین و پژوهشگران در بنیاد جهانی رز توافق کردند تا رزها در سه گروه اصلی قرار گیرند:

  1. گل رز وحشی Wild Roses
  2. گل رز باغی قدیمی Old Garden Roses
  3. گل رز باغی جدید New Garden Roses

گل رز وحشی Wild Roses

گل رز وحشی
گل رز وحشی

منظور از گل رز های وحشی که با نام Species Roses  نیز شناخته می شوند، نمونه هایی هستند که از حدود 40 میلیون سال قبل بر روی کره زمین وجود داشته اند و رشد و نمو می کنند و محققین و سیاحان، آنها را به واسطه سفر ها و جست و جوهای شان کشف و معرفی کرده اند.

انواع گل رز های وحشی دارای رشد خوب، مقاوم و کم توقع هستند و به مراقبت و نگهداری کمی نیاز دارند.

این گروه در اندازه های متفاوت از زمین گستر تا انواع بالا رونده و مرتفع وجود دارند. گل هایشان اکثرا پنج گلبرگ دارد که به رنگ های سفید، صورتی و قرمز تیره هستند و در سال تنها یک مرتبه شکوفا می شوند.

گل رزهای وحشی از انواع گل های رز رونده هستند و بسیاری از افراد گل رز های وحشی را به خاطر همین عادت رشد آنان که به شکل رونده هستند، نمی پسندند.

اما رز های این گروه هنوز به علت سر سختی و مقاومت بالایی که در برابر سرما، آفات و بیماری ها دارند و همچنین کم توقع بودن آنان در مورد آبیاری، کوددهی و هرس منظم مورد توجه هستند.

تنوع گل رز در ایران بسیار زیاد است، که چند نمونه از انواع موجود در ایران در زیر آورده شده است:

Rosa foetida Persiana
Rosa foetida Persiana

یکی از گل رز های بسیار زیبای شناسایی شده در ایران Rosa foetida Persiana یا Persian Yellow است که این گل رز در منطقه کوهستانی کردستان به وفور یافت می شود.

رزا فوئتیدا درختچه ای است با رشد منظم و برگهای درخشان سبز که گل های زرد معطر و منظره ای بسیار زیبا دارد. این گیاه به تنهایی به عنوان درختچه زینتی قابل کشت و کار است.

همچنین دیگر گلی که می توان از انواع گل رز به آن اشاره نمود گل رز موشاتا است که در مناطق کوهستانی ایران می روید. اما رایحه مطبوعی که گل رز فوئتیدا دارد در این گیاه موجود نیست. رزا موشاتا گیاهی است که بافت نامناسب و خاکی با PH بالا را به خوبی تحمل می کند.

Rosa foetida bicolor
Rosa foetida bicolor

گل رز دیگر از رزهای وحشی تحت نام نسترن شیرازی یا رزا همیسفریکا گیاهی است که در کوه های استان فارس به وفور وجود دارد. نسترن دیگری در استان فارس به نام گل دو رو یا گل آتشین وجود دارد که به عبارتی می توان گفت یک رزا فوئتیدا به نام Rosa foetida bicolor می باشد.

گل رز های باغی جدید

گل رز های باغی جدید بسیار متنوع هستند و همگی از رز های باغی قدیمی منشا گرفته اند. گل رز های این گروه رنگ های بسیار زیبایی دارند که به همراه کیفیت و ارتفاع مناسب دمگل، جهت تهیه گل شاخه بریده بسیار مناسب می باشند.

تقسیم بندی گل رزهای باغی جدید بر اساس عادت رشدی و گلدهی آنان می باشد که در ادامه یکی از تقسیم بندی های معروف آنان آورده شده است:

  • دو رگه های چای Hybrid Tea
  • فلوریبوندا Floribunda
  • مینیاتوری (Miniature)
  • بالا روند و رونده Climber and Rambler
  • درختچه یا درختچه جدید
  • انگلیسی/دیوید استین English/David Austin

گل رز دو رگه های چای (Hybrid Tea)

دو رگه های چای از انواع گل های رز

غنچه های گل رز دو رگه چای، بزرگ و خوش ظاهر بوده و هر ساقه گل دهنده به یک غنچه منتهی می شود.

دامنه رنگ گلها، متنوع و شامل زرد تیره، زرد دو رنگ، زرد آلویی، مسی نارنجی، قرمز، سوسنی، خاکستری و حتی کرم مایل به قهوه ای می باشد. این گل رز از انواع گل های رز به علت تولید گل هایی با ساقه های راست، ایستاده و محکم به همراه دامنه متنوع رنگ در صنعت تولید گل شاخه بریده به میزان بالایی مورد استفاده قرار می گیرند.

گل رز فلوریبوندا (Floribunda Roses)

گل رز فلوریبوندا از دیگر انواع گل رز
گل رز فلوریبوندا از دیگر انواع گل رز

گل رز فلوریبوندا از دیگر انواع گل رز حاصل پیوند گونه های Tea Hybrid و Polyantha می باشد.

رز فلوریبوندا برای برای سطح های زیر کشت بزرگ بسیار ایده آل می باشد. برخی از واریته های رز مذکور دارای عطر و برخی دیگر فاقد عطر و بو هستند. رز فلوریبوندا دارای غنچه هایی بزرگ در خوشه هایی پر حجم بوده که در دوران گلدهی، نمای بسیار زیبایی از آنها در محل کاشت مشاهده می شود.

گل رز مینیاتوری (Miniature Roses)

گل رز مینیاتوری
گل رز مینیاتوری

گل رز مینیاتوری در طیف وسیعی از انواع مختلف رنگ ها موجود می باشد. ارتفاع رز مینیاتوری از انواع گل رز در حداکثر دوران رشد خود بیش از 40 سانتی متر نخواهد بود با این حال به همین دلیل اغلب دوست داران گل رز، رز مینیاتوری را در باغچه های کوچک، گلدان و یا ظروف کوچک پرورش می دهند.

گل رز رونده (Climbing Roses)

گل رز رونده

گل رز رونده دارای شاخ و برگ های مستحکم و مقاوم بوده که می تواند به آسانی در امتداد حصارها و یا حتی روی زمین پرورش داده شود.

رز رونده در حالتی که صورت افقی رشد و توسعه پیدا کند غنچه های بیشتری را به لحاظ تعداد تولید می کند.

رز رونده از انواع گل های رز دارای غنچه های بزرگ بوده و تقریبا در تمامی مقاطع سال گلدهی دارد.

گل رز انگلیسی (English Rose)

گل رز انگلیسی

گل رز انگلیسی به تمامی رزهایی گفته می شود که توسط محقق معروف دیوید آستین به تولید رسیده است.

رز انگلیسی از انواع گل رز بسیار مقاوم به بیماری های گل رز بوده و اغلب واریته های آن دارای رایحه ای دلپذیر هستند.

رز انگلیسی در طیف وسیعی از رنگ های مختلف تولید شده است که همین امر باعث شده رزهای مذکور برای هر فضایی اعم از باغ، باغچه، گلدان، گل آرایی و غیره مناسب باشند.

گل رز درختچه ای

گل رز درختچه ای از دیگر انواع گل رز
گل رز درختچه ای از دیگر انواع گل رز

رز درختچه ای از انواع گل های رز بسیار مقاوم در برابر بیماری های بوده و مراقبت از آن بسیار آسان است.

گل رز درختچه ای را می توان در دوران گلدهی با توجه به ظاهر غنچه های گیاه به آسانی شناسایی کرد به طوری به جای یک غنچه در بر روی یک ساقه، غنچه ها روی خوشه ی گیاه شکل می گیرند.

گل رز پلی آندا (Polyantha Roses)

گل رز پلی آنتا
گل رز پلی آنتا

گل رز پلی آندا از دیگر انواع گل های رز در حداکثر دوران رشد ارتفاعی حدودا 120 الی 150 سانتی متری داشته که بوته ی گیاه بسیار پرحجم و غنچه ها به لحاظ اندازه به نسبت بزرگ هستند.

رزهای پلی آندا در فصل های بهار تا پاییر گلدهی داشته و به صورت کلی می توان گفت که گونه ی مذکور از مقاوم ترین و کم هزینه ترین گونه های گل رز هستند.

انواع گل رز قدیمی

گل رز بوربون از انواع گل رز قدیمی
گل رز بوربون از انواع گل رز قدیمی

گل رز بوربون از انواع گل رز قدیمی دارای غنچه های پر زرق و برق دار بوده که اغلب واریته های آن دارای عطر بسیار دلنشینی هستند.

رز بوربون دارای کمی خار بر روی بافت رویشی خود بوده که با حذف خارهای مذکور می توان به سادگی گیاه را برای صعود و رشد بر روی هر بستر کاشتی ترغیب نمود.

گل رز چینی (China Roses)

گل رز چینی
گل رز چینی

گل رز چینی از انواع گل های رز قدیمی بوده که قرن هاست در شرق آسیا کشت می شود. رز چینی نسبت به رزهای قدیمی دیگر غنچه های کمتری در دوران گلدهی خود تولید کرده که این غنچه دارای عطر و بوی بسیار کمی هستند.

Tea Roses از دیگر انواع گل های رز قدیمی

Tea Roses
Tea Roses

منشا گونه ی Tea roses از کشور چین بوده و واریته ی مذکور در بین دوست دارای گل رز یک رز کلاسیک محسوب می شود.

در گونه ی مذکور گلبرگهای گیاه به شکل مارپیچ باز شده و اغلب در لبه ها به عقب حرکت می کنند دقیقا به حالتی که نوک غنچه های گیاه به خوبی نمایان باشد.

گونه های مختلف گل رز به لحاظ بازار پسندی باید دارای چه ویژگی هایی باشند؟

کیفیت های مورد نظر گل رز شاخه بریده بسته به سلیقه بازار در هر لحظه و منطقه عبارتند از:

  • ساقه بلند و محکم.
  • برگ های سبز و براق.
  • باز شدن آهسته گل و ماندگاری طولانی.
  • مقاومت بالا در مقابل بیماری ها.
  • گلدهی خوب (راندمان در متر مربع).
  • امکان تولید در دمای پایین در زمستان و امکان تولید در سیستم های هیدروپونیک.
  • یکنواختی در اندازه شاخه ها.    

همچنین جهت کسب اطلاعات بیشتر جهت خرید و نگهداری گل رز قرمز می توانید نکات مهم خرید و نگهداری گل رز قرمز را مطالعه نمایید.

گل رز
گل رز

در پایان اگر شما عزیزان هم در زمینه ی پرورش هر یک از انواع گل رز اشاره شده سوال و یا تجربه ای دارید حتما آن را با ما به اشتراک بگذارید.

۸ نظرات
  1. سارا می گوید

    ممنون براى معرفى گل رُز

    1. سینا فتاح زاده می گوید

      خواهش می کنم دوست عزیز

  2. Elahe می گوید

    ببخشید rosa centifolia جزء کدوم دسته از رزهاست؟میدونم دورگه هست ومیخوام بدونم ازپیوند دادن چه گیاهانی به وجودامده؟

    1. سینا فتاح زاده می گوید

      این گونه پروژه مخصوص دیوید آستین بوده و اطلاعات دقیقی از نحوه پیوند و تشکیل آن در دسترس نیست.

      1. Amin می گوید

        با تشکر از راهنمایی خوب شما

        1. سینا فتاح زاده می گوید

          خواهش می کنم دوست عزیز
          سپاس از محبت شما

  3. Amin Bahrami می گوید

    با سپاس فراوان از شما
    من خیلی دنباله واریته های گل رز بودم آخر تو سایت شما پیدا کردم مرسی مرسی مرسی

    1. سینا فتاح زاده می گوید

      خواهش می کنم
      سپاس از محبت شما دوست عزیز

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

جهت ارائه تجربه کاربری بهتر Cookie های شما را ذخیره می کنیم. در صورتی که مایل هستید دکمه "موافقم" را انتخاب نمایید. موافقمادامه

Privacy & Cookies Policy